Το να ουρλιάζεις συνεχώς "δείτε πόσο χαζοί είναι όλοι" δεν είναι ακριβώς η βάση για μια καλή σάτιρα.

Από EW Staff
28 Δεκεμβρίου, 2021 @ 09:54
dont look up

Παίρνεις τα πιο χοτ αυτή τη στιγμή ονόματα του Χόλιγουντ και τα βάζεις σε μία ταινία. Φτάνει αυτό για να κάνεις καλή ταινία; Το Don’t Look Up αποδεικνύει πως όχι.

H υπόθεση της ταινίας σε γενικές γραμμές: Ένας κομήτης (αλληγορία για την υπερθέρμανση του πλανήτη αλλά στο πιο άμεσο) απειλεί να καταστρέψει τον πλανήτη και οι δύο αστρονόμοι (diCaprio και Lawrence) τον εντοπίζουν και κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου σε μια τραμπική καρικατούρα Πρόεδρου των ΗΠΑ (Streep), αλλά δεν τους ακούει κανείς. Κι ενώ ο πλανήτης απειλείται με αφανισμό, όλοι σκέφτονται το κέρδος και εμπιστεύονται έναν ΣτιβΤζομπικό/ΕλονΜασκικό γκουρού της τεχνολογίας (Mark Rylance).

Ο Adam McKay, ένας ιδιοφυής μέχρι τώρα σεναριογράφος, υπογράφει το σενάριο και τη σκηνοθεσία της νέας του ταινίας Don’t Look Up, η οποία φαίνεται πως έχει όλες τις καλές προθέσεις να πει κάτι σημαντικό στην ανθρωπότητα. Αλλά μένει στις προθέσεις. Nαι, έχει μεγάλη σημασία τι είναι αυτό που λες. Σε μια ταινία όμως, έχει μεγάλη σημασία και Πώς το λες, κάτι που ο κύριος σεναριογράφος του Saturday Night Live θα έπρεπε να γνωρίζει καλύτερα. Το να ουρλιάζεις συνεχώς “δείτε πόσο χαζοί είναι όλοι”, δεν είναι ακριβώς η βάση για μια καλή σάτιρα.

Το σενάριο μοιάζει με αναμασημένη τροφή, και είτε ο ΜcKay μας θεωρεί όλους χαζούς, είτε απευθύνεται μόνο σε ένα ποσοστό του αμερικάνικου κοινού, αυτό που κατά βάση ψήφισε ή υποστήριξε Τραμπ και που ακόμα εθελοτυφλεί μπροστά στα προβλήματα του πλανήτη και υποστηρίζει το κέρδος έναντι της σωτηρίας. Εν ολίγοις, χοντροκομμένο αλλά όχι αρκετά χοντροκομμένο όπως το Anchorman: The Legend of Ron Burgundy (το σκηνοθετικό ντεμπούτο του Adam McKay) που να καταλήγει να γίνεται αστείο.

Μπορεί η απάντηση σε αυτό το βασανιστικό “γιατί” που σου μένει με το τέλος της ταινίας να είναι πως όντως ο McKay χρησιμοποίησε ένα υπερ-απλοϊκό σενάριο μήπως και ταρακουνηθεί όποιος δεν έχει ήδη καταλάβει. Μάλλον δηλαδή αυτό το ποσοστό Αμερικανών που προαναφέραμε. Αν και δεν είναι σίγουρο ότι θα καταλάβουν κάτι. Όχι επειδή η ταινία έχει κρυμμένα νοήματα ή κάποιο ιδιαίτερα λεπτό χιούμορ που οι υπόλοιποι αντιλαμβανόμαστε κι εκείνοι όχι. Απλώς, οι “Ψηφοφόροι του Τραμπ”, αυτή η υποκατηγορία της αμερικάνικης κουλτούρας, ό,τι και να δουν και να ακούσουν, θα συνεχίσουν να καταπίνουν χλωρίνη για να γλυτώσουν από τον covid, όπως συνέχισαν να χτίζουν καταφύγια στα υπόγεια των σπιτιών τους κι αφού είδαν την ταινία SOS Πεντάγωνο Καλεί Μόσχα (κι εδώ τελειώνει κάθε παραλληλισμός με το συγκεκριμένο αριστούργημα).

Σε μια ταινία που θέλει κάτι να πει για την κλιματική αλλαγή, είναι ταυτόχρονα σαφής και ο παραλληλισμός του κομήτη με τον covid, όπως σαφή και γνωστά είναι κι όλα τα άλλα θέματα που προσπαθεί να πιάσει. Έχουμε και λέμε: περιβάλλον, διαφθορά των πολιτικών, υπερέκθεση στην τεχνολογία, θεωρίες συνωμοσίας, απαξίωση της επιστήμης, λαϊκισμός, σόσιαλ μίντια, μίντια και δημοσιογραφία σήμερα, ίνφλουενσερς, το πανηγυράκι της ματαιοδοξίας, κιτρινισμός και κλειδαρότρυπες, εκμετάλλευση των αναπτυσσόμενων χωρών, καπιταλισμός, τραμπισμός, και ουκ έχει τέλος. Όλα αυτά κι άλλα τόσα μέσα σε μία ταινία που ξεκινάει ως κωμωδία, φιλοδοξεί να γίνει παρωδία, ξαφνικά το ρίχνει στα μελό και στο τέλος καταφέρνει να θυμίζει φάρσα, κι όχι με την παλιά έννοια, την θεατρική, αλλά με την σημερινή.

Ένα σενάριο μέσα στα κλισέ, με ορισμένες σκηνές (πχ η συνέντευξη στο τηλεοπτικό στούντιο με τα φωσφοριζέ δόντια της Blanchett ή η ερμηνεία της Ariana Grande) εξαιρετικά βαρετές και ταυτόχρονα με μια αναίτια περιφρόνηση στην ποπ κουλτούρα την οποία ουσιαστικά δείχνει με το δάχτυλο ως συνυπαίτια για τα δεινά του πλανήτη. Και με το κεντρικό νόημα “κάντε κάτι γιατί χανόμαστε”, να επαναλαμβάνεται υστερικά ξανά και ξανά και ξανά, επί δύο ώρες και κάτι. Το σενάριο λοιπόν:

Οι χαρακτήρες επιφανειακοί και ασυνεπείς, ειδικά των δύο αστρονόμων (DiCaprio και Lawrence) που είναι και κυκλοθυμικοί χωρίς αιτία, καθώς περνάνε από τη μία συναισθηματική κατάσταση στην άλλη χωρίς αυτό να δικαιολογείται σεναριακά, όπως δεν εξηγούνται και δικαιολογούνται και οι πράξεις και αποφάσεις τους. Χαρακτήρες με τους οποίους ούτε ταυτίζεσαι ούτε σου προκαλούν συναίσθημα. Αν ένας χαρακτήρας ξεχώρισε ήταν του Timothée Chalamet, ο σκέιτερ είναι τελικά ο μόνος πραγματικά ενδιαφέρον και σημερινός χαρακτήρας που δείχνει να έχει παρελθόν, ανησυχίες και βάθος.

Χοντροκομμένα αστεία, όπως η μάνα που ξεχνάει το παιδί, ο στρατόκαυλος ρατσιστής που πυροβολεί τον κομήτη με πολυβόλο, οι γέροι (άρα πλούσιοι) επιζήσαντες που τρέχουν γυμνοί στα λιβάδια. Και η τελευταία σκηνή της ταινίας που μας την κράτησε δωράκι για μετά τους τίτλους τέλους, με τον ξεχασμένο γιο να ψάχνει τη μαμά του βγάζοντας σέλφις.

Και μετά ταυτόχρονα, ένα ανυπόφορο μελό εδώ κι εκεί, με όλα τα κλισέ του οδηγού για αρχάριους σεναριογράφους: παιδάκια που γεννιούνται, παιδάκια που παίζουν, ιθαγενείς που κάνουν κανό στον Αμαζόνιο, Ινδιάνοι που χορεύουν με τα πνεύματα των προγόνων τους, ζευγάρια που αγαπιούνται, ιπποπόταμοι που λιάζονται, πουλάκια και μελισσούλες (κυριολεκτικά)…

Σασπένς; Ανύπαρκτο.

Διδακτική; Όχι. Δεν μάθαμε τίποτα που δεν γνωρίζαμε ήδη.

Διασκεδαστική; Μέτρια έως όχι.

Κινηματογράφηση; Βασική, επιπέδου τηλεοπτικού σήριαλ

Αξιζαν οι ερμηνείες; Του Ντι Κάπριο που προσπάθησε μάταια να σώσει την ταινία.

Μουσική; Καλύτερα να μην είχε καθόλου

Δεν είναι απλά πως ο McKay φαίνεται να μην ξέρει πού το πάει σεναριακά. Σκηνοθετικά η ταινία Don’t Look Up είναι σαν συρραφή εικόνων από πολλές διαφορετικές ταινίες. Κάθε πλάνο το έχεις ξαναδεί, είτε σε ταινίες καταστροφής, είτε στο Fountain του Αρονόφσκι, είτε στo Space Cowboys, είτε στο Αρμαγεδών, είτε, είτε, είτε… Ακόμα και στο  Mars Attacks, με την οποία πολλοί παραλλήλισαν το Don’t Look Up. Οι ομοιότητες όμως με την τελευταία σταματούν στον φαιδρό χαρακτήρα του προέδρου των ΗΠΑ.  Δυστυχώς, το Don’t Look Up, σε αντίθεση με το Mars Attacks, ούτε καλτ ούτε αστεία είναι.

Ακολουθήστε το Entertainment Weekly στα social media:
★ Facebook ★ Instagram ★ Twitter ★ Spotify

instafeed

Διαβάστε επίσης: