Tο 1972 είχε βραβευθεί με Νόμπελ για τη συμβολή του στην ανανέωση της γερμανικής λογοτεχνίας

Από Ελευθερία Κανακάκη
21 Δεκεμβρίου, 2021 @ 08:00
BeFunky collage 16

Σαν να μην πέρασε μια μέρα…

Πολλές “αφίξεις”, πολλές “αναχωρήσεις” αυτό το διάστημα, ο λόγος ωστόσο που επιλέξαμε να μνημονεύσουμε τη γέννηση του Χάινριχ Μπελ, σαν σήμερα 21 Δεκεμβρίου, το 1917, είναι ένας: “Η χαμένη τιμή της Καταρίνα Μπλουμ”. Ένα διήγημα που πρωτοδημοσιεύτηκε το 1974 και είναι σαν να γράφτηκε ακριβώς τώρα, καθώς περιγράφει πώς μια αθώα γυναίκα γίνεται θύμα του “κιτρινισμού” και, γενικότερα, των ΜΜΕ, εξαιτίας της γνωριμίας της με έναν
εγκληματία.


Ανύπαρκτα στοιχεία έρχονται στο φως, αυθαίρετοι συλλογισμοί δρομολογούνται, ο κόσμος παρασύρεται και πείθεται και, μέσα σε τέσσερις μέρες, η νεαρή γυναίκα βρίσκεται απρόσμενα “κρεμασμένη” στα πρωτοσέλιδα, με τη“σοβαρή” μερίδα του Τύπου να μη μετέχει στη λασπολογία, όμως, μέσω της σιωπής της, να παρέχει το άλλοθι στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης, που αρέσκεται στις συνωμοσιολογίες και τον εκλαϊκισμό.
Λόγω παλαιότερων, παρεξηγημένων ή εσκεμμένα παρερμηνευμένων δημοσιεύσεων, ο Μπελ είχε υπάρξει και ο ίδιος θύμα των μέσων ενημέρωσης, που τον είχαν χαρακτηρίσει “υποστηρικτή τρομοκρατών” και το διήγημά του δέχθηκε έντονη επίθεση, τόσο από δημοσιογράφους όσο και από πολιτικούς, κυρίως όταν μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο.

Το οποίο ενσωματώθηκε, τελικά, στη διδακτέα ύλη των σχολείων, σε πολλές ομοσπονδίες της
Γερμανίας, αναγνωρίζοντας ότι πρόκειται για έργο του συγγραφέα που εξέφρασε αμεσότερα από οποιονδήποτε άλλον τη μεταπολεμική, μέση γερμανική συνείδηση. Εξάλλου, μόλις δύο χρόνια πριν, το 1972, είχε βραβευθεί με Νόμπελ για τη συμβολή του στην ανανέωση της γερμανικής λογοτεχνίας, με “κορωνίδα” (όπως χαρακτηρίστηκε από την επιτροπή) το “Ομαδικό πορτραίτο για μια κυρία” •ένα πανόραμα της γερμανικής ζωής από τους δύο
παγκοσμίους πολέμους έως και το 1970.


Έχοντας υπηρετήσει αναγκαστικά στο στρατό, για έξι ολόκληρα χρόνια από το 1938, πολεμήσει στο ρώσικο, δυτικό και βαλκανικό μέτωπο κατά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, τραυματιστεί σοβαρά τέσσερις φορές, προσβληθεί από τυφοειδή πυρετό και αιχμαλωτιστεί, τέλος, το 1945, από τους Αμερικάνους, “η τρομερή μοίρα του να είσαι στρατιώτης” κατέλαβε κεντρικό ρόλο σχεδόν στο σύνολο του έργου του. Ωστόσο, ευρέως γνωστός, εκτός Δυτικής
Γερμανίας, έγινε με το μυθιστόρημά του “Οι απόψεις ενός κλόουν” (1963), δημιουργώντας και το πρώτο μεγάλο σκάνδαλο γύρω από το όνομά του, καθώς ασκούσε έντονη κριτική στην Καθολική Εκκλησία.

Το θέμα που συχνά τον απασχολούσε ήταν η αποδοχή ή όχι από κάθε άτομο των προσωπικών του ευθυνών, ενισχύοντας τις αντικοκορφομιστικές απόψεις του ότι οφείλουμε να μην αφήνουμε ποτέ την τύχη και το μέλλον μας στα χέρια των ισχυρών. Από το 1971 έως το 1973, ο Χάινριχ Μπελ διετέλεσε πρόεδρος της PEN International, της παγκόσμιας ένωσης των συγγραφέων και της παλιότερης οργάνωσης για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πέθανε στην Κολωνία, στις 16 Ιουλίου του1985, σε ηλικία 67 ετών.

Ακολουθήστε το Entertainment Weekly στα social media:
★ Facebook ★ Instagram ★ Twitter ★ Spotify

Διαβάστε επίσης:

Entertainment Weekly